Lehen (antes) erabili dugu AHAL + ADITZ LAGUNTZAILE, baina IZAN eta UKAN aditzekin bakarrik ikasiko dugu beste era (era=modo, forma) bat.
IZAN
ni naiteke
zu zaitezke
hura daiteke
gu gaitezke
zuek zaitezkete
haiek daitezke
UKAN
SINGULARREAN PLURALEAN
nik dezaket ditzaket
zuk dezakezu ditzakezu
hark dezake ditzake
guk dezakegu ditzakegu
zuek dezakezue ditzakezue
haiek dezakete ditzakete
Eskematikoki, ondoko taula daukagu;
SING / PLUR PERTSONA
nik T
zuk ZU
hark
guk D EZA / ITZA KE GU
zuek ZUE
haiek TE
Aditz hauek (ahalera(ahalera=potencial)), laguntzaileak dira, baina ez da sekula (sekula=nunca, jamás) aditz nagusi deklinatzen (-ko, ten/tzen).
Adibideak;
EUSKARA CASTELLANO
komunera joan naiteke? ¿puedo ir al vater?
komunera joan ahal naiz? ¿puedo ir al vater?
Pilota jausi daiteke la pelota se puede caer
pilota jausi ahal da la pelota se puede caer
Ondo ibil gaitezke podemos andar bien
Ondo ibili gaitezke podemos andar bien
Ondo ibili ahal gara podemos andar bien
nik goxokia jan dezaket yo puedo comer el caramelo
nik goxokiajan ahal dut yo puedo comer el caramelo
nik goxokiaK jan dITZAket yo puedo comerme LOS carameloS
nik goxokiak jan ahal ditut yo puedo comerme los caramelos
Vemos que significa lo mismo que AHAL + ADITZ LAGUNTZAILE, además si el verbo principal (p. ej. "ibili", "sartu") acaba en -i o en -tu, podemos quitar la -i o la -tu, o dejar el verbo con terminación en -i o en -tu, es indiferente.
Ariketak;
-Non egon daiteke Wally?
-Wally futbol zelaian (zelai=campo) egon daiteke
-Zer egin dezake Wallyk?
-Wallyk gol bat sar dezake.
-gol bat ez, Wallyk gol asko (asko=mucho/a, muchos/as) sar ditzake.
-Zuk golak sartu ditzakezu.